قرآن و تغييرات اجتماعي
محسن عبدالحميد
مقدمه
هرگونه تغيير و دگرگوني در ساختار يا سازمان اجتماعي را تغيير با دگر گوني اجتماعي
«social change » مي نامند. از نمونه هاي تغييرات اجتماعي؛ تغييرات در ميزان مرگ و مير، تغييرات در نقش زن در جامعه ي نو و ... است.
عوامل مختلفي در تغييرات اجتماعي مؤثر واقع مي شوند. از جمله ي اين عوامل مي توان به عوامل جغرافيايي، تكنولوژيك، ايد ئولوژي و دين، سياسي و بيو لوژيك اشاره كرد.
نگارنده در اين مقاله كوتاه به ديدگاه قرآن به عنوان مصدر اصلي تفكر ديني در اسلام در مورد تغييرات و دگر گوني هاي اجتماعي مي پردازد.[1]
قرآن كريم به روشي ووضوح در آيات زيادي كه به مناسبت هاي متعددي نازل شده اند به تغيير اجتماعي به عنوان يك قانون عام اقرار كرده است. دراين جا به بعضي از اين آيات اشاره مي كنيم:
الف) خداوند مي فرمايد:
وَ لَو لا دَفَعَ الله الناسَّ بَعْضَهُمْ بِبَعضٍ لَفَسَدَت الارضُ و لكِن الله ذوفَضَلٍ علي العالَمين
¯ واگر خداوند برخي از مردم را ب وسيله ي برخي ديگر دفع نمي كرد، قطعاً زمين تباه مي گرديد و لي خدا نسبت به جهانيان تفضل دارد¯ *البقره / 25۱ *
ادامه مطلب
صحيح البخاري
|
فتح الباري بشرح صحيح البخاري
| قوله : ( قال الوليد بن عيزار أخبرني ) هو من تقديم اسم الراوي على الصيغة وهو جائز , وكان شعبة يستعمله كثيرا , ووقع لبعضهم " العيزار " بزيادة ألف ولام في أوله , وكذا تقدم في أوائل الصلاة مع كثير من فوائد الحديث ولله الحمد . وقال ابن التين : تقديم البر على الجهاد يحتمل وجهين : أحدهما : التعدية إلى نفع الغير , والثاني : أن الذي يفعله يرى أنه مكافأة على فعلهما , فكأنه يرى أن غيره أفضل منه , فنبهه على إثبات الفضيلة فيه . قلت : والأول ليس بواضح , ويحتمل أنه قدم لتوقف الجهاد عليه , إذ من بر الوالدين استئذانهما في الجهاد لثبوت النهي عن الجهاد بغير إذنهما كما يأتي قريبا . |
به نام خداوند بخشده مهربان
بيست روز براي افزايش اعتماد به نفس
يكي از عوامل بسيار مهم در پيشرفت زندگي و شكوفايي فرد، اعتماد به نفس مي باشد. بزرگي گفته است«هيچ چيز بيش از نيروي دروني، بيش ازاعتمادبه نفس، شخص را قوي و نيرومند نگه نمي دارد. وقتي اين نيروي باطن متزلزل مي شود، يكباره قواي بدنی شخص فرو مي ريزد و او را از پا در مي آورد».
براي افزايش اعتماد به نفس روش هاي زيادي وجود دارد كه در زير به بيست مورد اساسي آن اشاره مي كنيم.
1-با خدا ارتباط برقرا كنيد:
به خدا توكل كنيد. هر چه ارتباط با شما با خداوند يعني آن نيروي عظيم و آن نيروي عظيم و آن خِرد لايتناهي وآن قدرت بي پايان، بيشتر و بيشتر شود، اعتماد به نفس بيشتري را در خود تجربه مي كنيد. و هرچه ارتباط شما با خدا محدود تر شود ترس و اظطراب بيشتري بر شما چيره مي شود. ترس از شكست، ترس ورشكستگي، ترس از دشمنان و... و تمام ترس ها ضد اعتماد به نفس هستند.
ارتباط با خدا به شما نيرو مي دهد. به شما توان مي دهد. بياييد از اين منبع عظيم و از اين منبع سرشار از آفرينندة خود الهام بگيريم. خداوندفرموده إن تَنْصُرُوا الله يَنْصُرْكُمْ وَيُثَبِتْ أَقْدامَكُمْ
¯اگر خدا را ياري كنيد، شما را ياري ميكند و قدمهايتان را استوار مي گرداند¯
ادامه مطلب
آموزش روخوانی وروانخوانی قرآن قسمت دوم
تمرین:
اين «حروف مقطّعه» رابخوانيد:
ق ـ يس ـ الر ـ المص ـ كهيعص ـ ن ـ طس ـ الم ـ المر ـ حم ـ عسق.
«علائم» قرآن به ما كمك مى كنند كه حروف قرآن را بخوانيم. مهم ترين علائم روخوانى قرآن عبارتند از:
۱. فَتحـه۲. كَسره۳. ضَمّه
۴. الفِ مدی ۵. ياءِ مَدّى۶. واوِ مَدّى
7. سُكُون 8. تَشْديد 9. تَنْوينِ نَصْب ۱۰- تَنْوينِ جَرّ
11. تَنْوينِ رَفْع12. مَـدّ13. وَصْـل
ادامه دارد
ادامه مطلب
حيات طيبه
و
توسعه شخصيت
نویسنده: استاد محمود ویسی
حيات طيَبه يا به تعبير خودمانی تر زندگی خوشايند , حاصل و دستاورد يک شخصيت توسعه يافته اعم از زن يا مرد می باشد؛ به استناد آيه ی97 سوره نَحل:(من عمل صالحاً من ذکرٍ او انثی وهومؤمن فلنحيينه حياهّ طيبه ...)
ايمان و ثمره ی آ ن يعنی عمل صالح است که به انسان, توسعه ی شخصيتی پايدارمی بخشدو در دنيا از حيات طيبه يا زندگی خوشايند بر خوردار می سازد و نهايتاً در آخرت نيز به نيکوترين و کامل ترين پاداش ها می رساند.
گر نشان زندگی ، جنبندگی است
خار صحرا هم سراسر زندگی است
هم جُعَل زنده است وهم پروانه ليک
فرقـها از زندگی تا زندگی اسـت
زندگی می تواند شيرين و خوشايند باشد ؛ زيرا نا اميدی و نارضايتی ، زيبنده ی مؤمن نيست.برخورداری از يک زندگی آرام ، شيـرين و رضايت بخـش ، يکی از آرزوهای ارزنده ی هر انسانی است. شما نيز می توانيد زندگی شيرين و رضايت بخش داشته باشيد ، اگر "روش" آن را بدانيد.زندگی نيز همچون هر کار ديگری نيازمند "مهارت" است و علت بسياری از ناکامی ها را بايد در فقدان روش و مهارت جست .
ادامه مطلب

نویسنده : ناصر صالحی نژاد
سلامتي و بيماري دو حالتي است كه بر انسان عارض ميشود. انسان سالم كسي است كه روح و جسمش بر حالتي كه خداوند وي را به آن آفريده است، باشد و هر گاه از اين وضعيت خارج شد بيمار ناميده شده و جهت بازگشت به حالت اوليه نياز به مداوا دارد. ]يا ايها الناس قد جاءكم موعظه من ربكم و شفاء لما في الصدور و هدي للمومنين[ يونس آيه 57- ]و ننزل من القرآن ما هو شفاء و رحمه للمومنين[ اسرا آيه 82
ادامه مطلب
به نام خدا

نماز
آدمي را هر گاه ميان روح و آفريدگارش علاقه و اتصالي نباشد بزودي آثار وحشت و حزن و عدم قناعت بر او ظاهر و مستولي مي گردد، چه بسا گمان مي برد كه اين هراس و حزن نتيجه محروميت از لهو و لعب و طرب است . بنابراين نفس خود را در دامن رزايل مي افكند و بسراغ مستي و مي خوارگي و از خود بيخودي مي رود و در حالي كه سخت بر دنيا رو آورده زندگي را بسختي مي گذراند و بشدت براي آنچه كوشش او به آن نرسيده است افسوس مي خورد، هميشه سرگردان و هراسان و بي هدف و حريص است .
اما نماز در آدمي اعتقاد و فرمان برداري و مطيع بودن براي امر خدا و صبر در مصائب را اگر چه با انگيزه هايش مخالف باشد بوجود مي آورد و اين راه را براي انسان باز مي گذارد كه هر چه مي خواهد از پروردگارش مسئلت نمايد و به اين وسيله بر كششهاي دروني خود پاسخ گويد .
ادامه مطلب
گفتوگو با ژیل کپل، اسلامشناس فرانسوی
مصاحبهکننده: احسان عابدی
ــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ
احسان عابدی: سالیان درازی در سفر است، از قلب اروپا تا خاورمیانه، ایران، کشورهای
عربی و آفریقا؛ ژیل کپل Gilles Kepel، همه تحولات جهان اسلام را تعقیب میکند، از نزدیک و بدون واسطه های رسانه ای. کتاب ها و مقالات متعددی درباره اسلام سیاسی نوشته که برخی از آنها هم به فارسی ترجمه شده است. وی چند روز قبل بار دیگر به ایران سفر کرد و همین فرصتی شد برای بحث و گفت و گو با او. این گفت وگو در تحریریه روزنامه اعتمادملی و با حضور دکتر فیاض زاهد و سیداحمد موسوی بجنوردی انجام شد در حالی که مدیا کاشیگر،مسوولیت ترجمه سخنان ما و ژیل کپل را بر عهده گرفت. از او تشکر می کنیم.
منبع:نواندیش
ادامه مطلب
آموزش روخوانى قرآن
براى آموختن و يادگيرى روخوانى قرآن بايد با سه چيز آشنا شويم:
الف. حروف قرآن ب. علائم قرآن ج. قواعد قرآن
براى آموختن هر زبانى، اوّل بايد با حروف الفباى آن زبان آشنا شويم. مى دانيد كه قرآن به زبان عربى است; پس براى يادگيرى روخوانى قرآن، اوّل بايد با حروف الفباى عربى آشنا گرديم.
ادامه مطلب
اسلام مقتدر و دشمنانش
سخنراني دكتر مهاتير
محمد
اشاره:
دکتر مهاتير محمد نخست وزير سابق مالزي در روزهای
1- مردم دنيا چشم به ما دوخته اند مطمئناً 3/1 ميليارد مسلمان ، يک ششم جمعيت جهان ، حتي آنهايي که نسبت به توانايي و اراده ما براي بازيابي و حفظ عظمت اسلام و مسلمين و يا آزادسازي برادران و خواهرانشان حتي در مرحله تصميم گيري بدبين و نااميد هستند، اميدشان به ما و اين اجلاس (سازمان کنفرانس اسلامي) است.
2- نمي خواهم موارد ظلم وستم و استضعاف را برشمارم يا بار ديگر ظالمان و استعمارگران را محکوم کنم ، چرا که يک عمل بيهوده است و آنها نگرش و روش خود خود را بواسطه محکوم کردن ما تغيير نمي دهند. اگر قرار است ، عظمت خود و دين مان ، اسلام، را بازيابيم ، اين ما هستيم که بايد تصميم بگيريم و اين ما هستيم که بايد عمل کنيم.
ادامه مطلب
آهنگ زیبای از هنرمند مشهور مسلمان (سامی یوسف)آهنگ حجاب
ترانه ی آزادی (Free) همانند دیگر ترانه های سامی یوسف بسیار زیبا و مضمون بسیار قشنگی دارد ، این ترانه که از البوم امت من می باشد ، درد بسیاری از مسلمانانی است که در غرب زندگی می کنند و به خاطر حجاب و عفتشان مورد توهین قرار می گیرند ، سامی یوسف در این ترانه قصد تسلی دادن به این خواهران محجبه مسلمان را دارد ، و از روسری و حجاب را نه بعنوان یک حفاظ بلکه به عنوان آزادی و مایه افتخار زن می باشد. استفاده کرده است ....
آزادی
![]()
Free
من حجاب دارم .... پس آزادم ....
What goes through your mind?
چه در ذهن تو مي گذرد؟

در حاليکه آنجا نشسته اي و به من مي نگري
Well I can tell from your looks
من از نگاه تو مي توانم بخوانم
That you think I’m so oppressed
که تو فکر مي کني من مورد ظلم و ستم قرار گرفته ام
But I don’t need for you to liberate me
ولي من نيازي به تو ندارم تا مرا آزاد کني
My head is not bare
سر من برهنه نيست
And you can’t see my covered hair
و تو نمي تواني موهاي پوشيده شده من را ببيني

And you judge me with your glare
و با اين نگاه خيره در مورد من قضاوت مي کني
You’re sure I’m in despair
تو مطمئني که من نااميدم
But are you not aware
ولي تو آگاه نيستي
Under this scarf that I wear
زير اين روسري که من بر سر ميگذارم
I have feelings, and I do care
احساس و عاطفه دارم
ادامه مطلب
قرآن برنامه زندگی 
قرآن کریم آخرین پیام الهی است که به عنوان برنامه ی زندگی انسانها ، بر پیامبر خدا حضرت محمد (ص) نازل شد . این پیام همچون خورشیدی تابان جهان عقل و اندیشه و روان انسانها را نورانی کرد و بساط مشعلهای بی فروغ و گمراه کننده را بر چیده و بقول اقبال لاهوری (رح) : نقش قرآن چونکه بر دلها نشست نقشهای پاپ وکـاهن را شکــست
اولین ایستگاه گیرنده ی این نور قلب پاک پیامبر (ص) بود که با تابیدن بر آن چنان درخشان شد که با خود بشریت ِ گم گشته در وادیِ گمراهی را از تاریکیهای شک و شبهات و شهوات رهایی بخشید و او را به سوی سعادت ابدی سوق داد .
افراد زیادی به تبعیت از رسول خدا (ص) این نور را در دل خود جای دادند و به قرآنهای زنده ای تبدیل شدند و در میان عالمیان به ارشاد و راهنمایی گمراهان پرداختند .
ادامه مطلب

تصویر نادر استاد عبدالباسط وفرزندانش
( متولد سال1882 درقاهرة مصر ومتوفي در سال 1950 )
(َعربي-فارسي)

الشيخ "محمد رفعت" أعظم صوت قرأ آيات الذكر الحكيم في القرن العشرين، استطاع بصوته العذب الخاشع أن يغزو القلوب والوجدان في قراءة عذبة خاشعة.. صوته يشرح الآيات، ويجمع بين الخشوع وقوة التأثير، فكان أسلوبًا فريدًا في التلاوة.
زايرى كه سال هـا قبل به شوق زيارت « بيت الله الحرام » به حجّ مشرف شده بود، نقل مى كند كه هـنگام بيتوته در مناء به مسجد خويش وارد شدم، ناگهـان خيل عظيمى از زايران شهـرهـاى مختلف را مشاهـده نمودم كه در اين مسجد گرد آمده و به تلاوت قارى نابينايى كه در بالاى صفّه نشسته و با صدايى بسيار زيبا و ملكوتى قرآن را قرائت مى كرد، گوش سپرده اند. در آن لحظه از نواى قرائت استادانه او متحيّر شده، از خود بيخود گشتم، چرا كه تاكنون چنين صوت زيبايى را كه متناسب با معنى آيات قرآن باشد از ديگرى نشنيده بودم. آنگاه كه او دهـان به تلاوت مى گشود خيل جمعيت كه از كشورهـاى گوناگون در آن محل جمع شده بودند، مهـر سكوت بر لب زده و مشتاقانه قرائت وى را استماع مى كردند.
ادامه مطلب
مصدر وظايف و حقوق زن در اسلام
منبع : زن درميان شفافيت شريعت الهی و تيرگی فرهنگ غرب
وظايفی که اسلام آنهارا مربوط به زنان ميداند مصدرش تنها و تنها عبوديت و بندگی زن برای ذات اقدس الهی است.
عبوديت و بندگی برای خداوند سبحان هم يکی از نخستين حقايق اسلام و روشن ترين واقعيت در نظام آفرينش و نخستين مستلزمات اعتقاد به وجود خداست.پيداست که زن ومرد در همين حقيقت با هم تفاوت ندارند, چرا که عبوديت از مملوک بودن نشأت می گيـرد و
بی ترديد هر کدام اززن و مردهم مملوک خدا هستندو راهی برای تشخيص تفاوت عبوديت در آنها وجود ندارد.
وظايفی که خداوند مردان را به آنها مکلف ساخته درست همان وظايفی هستند که زنان را نيز بدان مکلف ساخته است.
غالباً از اين وظايف به« حقوق خداوند» تعبيرمی شودکه از آن جمله حديثی است که مسلم با سند خود از معاذ روايت کرده که رسول خدا (ص) فرمود:«حق خداوند بر بندگانش آن است که وی را بپرستندوبرای او انبازی قرار ندهندوحق بندگان هم بر خداونداين است که در صورت پرستش او و انباز نگرفتن برای او , ايشان را عذاب ندهد».
اين حديث دربردارنده ی همان چيزهايی است که ما ازآنها به«حقوق و واجبات» تعبيرکرده ايم که ازمورداول به«حقوق خداوند» و ازمورد دوم به«حقوق بندگان» تعبير نموده ايم .
ادامه مطلب
پرسش: چرا قرائتهای مختلف از قرآن وجود دارد؟
پاسخ: وقتی قرآن نازل و نوشته می شده حروف زبان عربی نقطه و حرکات کسره و ضمه و فتحه و غیره نداشته است. خودِ عربها می توانسته اند چنین متنهائی را بخوانند ولی وقتی دیگران می خواسته اند قرآن بخوانند نمی توانسته اند. به این خاطر کسانی حروف قرآن را نقطه گذاری و حرکت گذاری کرده اند تا غیر عربها نیز بتوانند آنرا بخوانند، که این کار البته چیزی را به متن اصلی قرآن اضافه نمی کند و چیزی را نیز از آن کم نمی کند. قرآن در ابتدا به شکل زیر بوده است:
بعد این شکل بالائی به شکل زیر تغییر داده شده است.
بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمَنِ الرَّحِيمِ
أَلَمْ تَرَ كَيْفَ فَعَلَ رَبُّكَ بِأَصْحَابِ الْفِيل ـــ أَلَمْ يَجْعَلْ كَيْدَهُمْ فِي تَضْلِيلٍ ـــ وَأَرْسَلَ عَلَيْهِمْ طَيْرًا أَبَابِيلَ ـــ تَرْمِيهِمْ بِحِجَارَةٍ مِنْ سِجِّيلٍ ـــ فَجَعَلَهُمْ كَعَصْفٍ مَأْكُولٍ.
فرق متن بالائی با این متن پائینی در "نقطه ها" و "حرکات" است. ولی متن همان متن است.
چرا قرائتهای مختلفی از قرآن وجود دارد
قرائت بمعنی خواندن است و قرائت های گوناگون از قرآن یعنی خواندن یک حرف یا یک واژه با حروف یا حرکتهای مختلف. مثلاً در همین سوره فیل واژه « ترمیهم» وجود دارد که دو تا قرائت دارد. یعنی به دو شکل مختلف خوانده می شود: 1ـــ تـرمـیـهـم. 2ـــ یـرمـیـهـم. چرا اینطور است؟
واژه « ترمیهم» فعل مؤنث است در جمله به پرندگان بر می گردد و آنها را فاعلِ جمله می کند. و معنی جمله این می شود که پرندگان بوده اند که به فیل داران شلیک می کرده اند.
و واژه « یـرمـیـهـم » فعل مذکر است و در جمله به خداوند بر می گردد و وی را فاعل جمله میکند. و معنی جمله این می شود که این خداوند بوده که (از طریق پرندگان) به فیل داران شلیک می کرده است.
حالا آن کسیکه فکر می کرده که منظور گوینده این بوده که کسیکه به فیل داران شلیک می کرده پرندگان بوده اند دو تا نقطه بالای حرف اولی گذاشته و حرف « تـ » درست کرده و خوانده: «ترمیهم». و آنکسی که فکر می کرده که منظور گوینده این بوده که خداوند شلیک می کرده دو تا نقطه زیر حرف اولی گذاشته و حرفِ « یـ » درست کرده و خوانده « یـرمـیـهـم ». اختلاف فقط در گذاشتن دو تا نقطه در زیر حرف یا بالای آنست که نتیجه آن درست شدنِ حرفِ « تـ » یا حرفِ « یـ » است.
قرائت های مختلف در جاهای دیگر قرآن هم به همین ترتیب مربوط به نقطه گذاری و حروف گذاری است و تعداد آنها البته زیاد نیست. و همینطور مشخص نمودن آغاز جمله و پایان جمله ها در آیات بزرگِ چند جمله ای است، که در قرآنها فرق می کند ولی متن همان متن است. و چنانکه گفتیم این کار چیزی را از قرآن کم نمی کند و چیزی را به آن اضافه نمی کند.
پرسش: کدام سوره از قرآن همه آیات آن واژه الله دارد؟
پاسخ: سوره مجادله همه آیات آن واژه الله دارد و سوره اخلاص همه آیات آن در رابطه با خداوند است، و سوره نصر دو آیه آن واژه الله دارد و یک آیه آن واژه رب.
بِسْمِ اللهِ الرَّحْمنِ الرَّحيمِ
قُلْ هُوَ اللَّهُ أَحَدٌ (1) اللَّهُ الصَّمَدُ (2) لَمْ يَلِدْ وَلَمْ يُولَدْ (3) وَلَمْ يَكُن لَّهُ كُفُوًا أَحَدٌ (4)
بِسْمِ اللهِ الرَّحْمنِ الرَّحيمِ
إِذَا جَاء نَصْرُ اللَّهِ وَالْفَتْحُ (1) وَرَأَيْتَ النَّاسَ يَدْخُلُونَ فِي دِينِ اللَّهِ أَفْوَاجًا (2) فَسَبِّحْ بِحَمْدِ رَبِّكَ وَاسْتَغْفِرْهُ إِنَّهُ كَانَ تَوَّابًا (3)





